• +90 532 342 23 89
  • info@anadoluatlasi.com
  • www.anadoluatlasi.com
Pazartesi, 24 Ekim 2016 12:25

Trysa Antik Kenti - Çalınan Miras

Yazan
Ögeyi Oylayın
(1 Oylayın)

Merkezi Likya'nın, yani Kaş ve Demre arasında kalan bölgenin küçük ama önemli yerleşimlerinden biri de Trysa Antik Kenti'dir. Likya arkeolojisinin dönüm noktalarından biri, Trysa'da bulunan heroon'nun (yüceltilmiş bir kahraman anısına yapılmış anıt mezar) keşfidir.

Trysa, Kaş-Demre karayolu üzerinde bulunan Davazlar Köyü'ne 1 km uzaklıkta bulunan Gölbaşı Mahallesi'ndeki bir tepe üzerinde bulunur. Dilerseniz, Kyenai Antik Kenti'nden 6 km devam ederek ve Likya Yolu parkurunu izleyerek de Trysa'ya ulaşmanız mümkündür.

Kentte bulunan anıtlardan bazıları Likya tarihinin en erken örneklerini oluşturur. Kentin kalıntıları, teraslanmış bir tepe üzerinde, yaklaşık 550 metre uzunluğunda bir alana yayılmıştır. Alanın kuzey ve batı tarafları M.Ö. 5. veya 4. yy'a tarihlenen, düzensiz bir taş örgü mimarisi gösteren duvarlarla çevrilmiştir. Doğu ve batı yönündeki duvarlar ise ortadan kalkmıştır. Yerleşimin batısında kalan yüksek ve eğimli alanda, şu an devrilmiş durumda bulunan, orjinali 4 metreye varan payeli bir mezar bulunur. Mezar odası, Likya geleneğine uygun olarak üst taraftadır. Mezarın altında ise büyük bölümü silinmiş, at ve savaşçı figürlerinden oluşan bir friz vardır. Bu mezarın çevresinde daha geç dönemlere tarihlendirilen Likya tipi lahitler bulunmaktadır.

Antik kaynaklar Trysa'dan bahsetmez. Bununla beraber tarihte de önemli bir rolü yoktur Trysa'nın. İsmi yazıtlar yardımıyla bilinen yerleşimin, Likya Birliği tipinde olan sikkeleri üzerinde "TR" kısaltması bulunur. M.Ö. 2. yy'a ait Likya Birliği kayıtlarında adı geçen kentin eski tarihiyle ilgili bilgilerimiz bunlarla sınırlıdır. Fakat kentin yakın tarihiyle ilgili bilgi sahibi olmamızı sağlayan ve Trysa'yı Likya arkeolojisi için önemli bir nokta haline getiren durum ise heroon'dan 1882 yılında Avusturyalılar tarafından kaçırılan ve Viyana Sanat Tarihi Müzesi'nde sergilenen heroon frizleridir. Heroon'u ilk olarak Alman öğretmen J. August Schonbörn 1841 yılında keşfetmiştir. Günlüğüne yazdığı cümleler nasıl büyülendiğinin kanıtıdır: "İşte, önümdeki betimlemeler Homeros'un Troia Savaşı'nın ta kendisi. Böyle bir eseri daha önce görmüş değilim... İddia ederim, böyle bir eseri her müze elde etmek ister..." Schonbörn frizleri Berlin'e götürmek ister ama başaramaz. Ondan 42 yıl sonra Trysa'ya gelen O. Benndorf, heroon'u tekrar keşfeder ve o da günlüğüne yazdıklarıyla  hayranlığını gizlemez: "Dünyanın yedi harikasından biri olan Mauseleum'un öncüsü..." 1882 yılında tekrar Trysa'ya gelen Benndorf, frizleri parçalar halinde Viyana'ya taşır. O zamanlar Osmanlı'da 'Eski Eserler Nizamnamesi' adı altında yer alan bir uygulamayla, eserlerin 1/3'ü kazıyı yapana, 1/3'ü kazı alanının sahibine ve diğer kısmı da devlete bırakılması gerekiyordu. Fakat Benndorf, yasalardaki boşlukları kullanarak devlete sadece, bugün İstanbul Arkeoloji Müzesi'nde sergilenen ve müzenin önemli eserlerinden biri olan Trysa Lahidi'ni bırakmıştır.

Meşhur heroon, Trysa'nın kuzeydoğu ucunda bulunur. M.Ö. 4. yy'ın başlarına tarihlenir. Heroon, Likya'nın özgün taşı kalkerden inşa edilmekle beraber 23x27 metrelik bir alanı kaplar. Heroon'un içinde, yaklaşık 18 metrekare büyüklüğünde kapalı bir alanda yer alan ve anakaya kesilerek yapılmış lahit bulunur. Bu kapalı alanın içini 3 metre yüksekliğinde bir duvar çevirir. Dış yüzünün güney tarafında ise, iki yatay bant şeklinde mitolojik sahnelerin kullanıldığı bir friz bulunmaktaydı. Bu frizlerde resmedilen sahneler arasında Yunanlılar ve Amazon'lar arasında gerçekleşen savaşlar, Kentauroslar ve Lapithler arasındaki çarpışmalar, İlyada ve Odysseia'dan bölümler, Theseus'un yaptıkları ve Thebes'e karşı Yediler'den parçalar bulunmaktadır. Diğer pek çok figürün ise ne olduğu belirlenememiştir.

Trysa Antik Kenti'ndeki diğer önemli bir yapı ise, kentin batı ucunda yer alan küçük bir tapınağın kalıntılarıdır. İleri derecede tahrip olmuş tapınağın mimari parçalarından anlaşıldığı üzere yapının ön cephesindeki ante duvarının önünde iki sütun bulunmaktaydı. Tapınakta bulunan bir yazıtta, burada Zeus ve Helios rahipliği yapmış bir vatandaş onurlandırılmıştır. Bu da tapınağın iki tanrıya adandığını düşündürür.

Heroon, tapınak ve sarnıçlar dışında kentte yer alan bütün kalıntılar mezarlardır. Çoğu sade lahit şeklinde olan bu mezarların bazılarında insan veya hayvan başı şeklinde tepelikler bulunur. Mezarlardan biri ise gayet sağlam durumda ve güzel süslemelere sahiptir. Lahidin üst kısmında taçlar ve maskeler arasında bir savaş arabası içinde yer alan erkek figürü bulunur. Taçlar, Trysa'nın bir yönetim merkezi olduğuna işaret eder.

Dileriz ki Trysa ve diğer Antalya Antik Kentleri'nden yurtdışına kaçırılan kültürel miras bir gün ait oldukları topraklara geri dönerler. Siz de Likya Yolu rotanızda Trysa'ya uğramayı ihmal etmeyin.

Okunma 2797 kez Son Düzenlenme Cuma, 20 Eylül 2019 17:25
Bu kategorideki diğerleri: « Mastaura Antik Kenti Arsada Antik Kenti »

Yorum yapın

(*) ile işaretlenmiş zorunlu alanların tümünü doldurduğunuzdan emin olun. HTML kodları kullanılamaz.

Tymbrianassus Antik Kenti Burdur'da bir …

20-09-2016 Hits:1780 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Tymbrianassus Antik Kenti Burdur'da bir Frig Yerleşimi

Tymbrianassus Antik Kenti, Burdur-Denizli karayolunu yaklaşık 40. km'sinde bulunan Yarışlı Gölü üzerinde bulunur. Kente ulaşmak kolaydır. Gölü ilk gördüğünüz anda...

Read more

Trapezopolis Antik Kenti

28-02-2019 Hits:2856 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Trapezopolis Antik Kenti

Trapezopolis Antik Kenti (bazı kaynaklarda adı Trapezapolis olarak geçer), Denizli'nin Babadağ İlçesi'ne bağlı Bekirler Köyü yakınlarında bulunur. Antik kentin kalıntıları...

Read more

Alabanda Antik Kenti

04-09-2016 Hits:2396 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Alabanda Antik Kenti

Aydın İli'nin Çine İlçesi'ne bağlı Araphisar Köyü'nde bulunan Alabanda Antik Kenti'ne ulaşmak için Aydın-Muğla karayolu üzerinden Çine'ye ulaşıp kahverengi Alabanda tabelasını...

Read more

Hacılar Höyüğü

20-09-2016 Hits:4817 Anadolu Antik Kentleri Atlas - avatar Atlas

Hacılar Höyüğü

Burdur İli, 9000 yıllık tarihi boyunca gerek verimli toprakları, gerekse barındırdığı göllerin yarattığı eşsiz iklimi sayesinde insanlık tarihi açısından dünyaca...

Read more

Magnesia Ad Meandrum

09-09-2016 Hits:1714 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Magnesia Ad Meandrum

Magnesia Antik Kenti, Aydın İli'nin Germencik İlçesi'ne bağlı Ortaklar Kazası'nın Tekin Mahallesin'de bulunur. Magnesia, önemli bir karayolu olan Ortaklar- Söke-Bodrum...

Read more

Amyzon Antik Kenti - Bir Karia Karakolu

09-09-2016 Hits:1739 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Amyzon Antik Kenti - Bir Karia Karakolu

Dağlık bir bölgede konumlanan Amyzon Antik Kenti, Aydın İli'ne bağlı Koçarlı İlçesi'nin Gaffarlı Köyü'nün 1.5 km kadar yukarısında, Mazın Kalesi...

Read more

Acharaka Antik Kenti - Nysa'nın Kutsal …

21-09-2016 Hits:4640 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Acharaka Antik Kenti - Nysa'nın Kutsal Alanı

Antik Çağ'ın büyük kentlerinin bazıları, kentten bağımsız ama çok yakınında bulunan kutsal alanlara ve köylere sahipti. Bergama - Asklepion, Stratonikeia...

Read more

Arsada Antik Kenti

24-10-2016 Hits:1505 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Arsada Antik Kenti

Muğla antik kentlerinden biri olan Arsada Antik Kenti, günümüzde Fethiye'ye bağlı Arsaköy sınırları içinde yer alır.  Arsaköy, Fethiye'nin 50 km...

Read more

PTOLEMY KLAFDIOS (Batlamyus)

18-09-2016 Hits:3004 Anadolu Antik Kentleri Atlas - avatar Atlas

PTOLEMY KLAFDIOS (Batlamyus)

Faaliyetlerinin  İskenderiyede olduğu kesindir. MS 800 yılında yayınlanan kitabında, matematiksel astronomi ile ilgili sistematik çalışmalar yürüttü. Bu kitap, 13 cilttir...

Read more

Leukai Antik Kenti - Gediz'in Denizden E…

16-10-2016 Hits:1373 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Leukai Antik Kenti - Gediz'in Denizden Esirgediği Kent

İzmir Kuş Cenneti, nam-ı diğer Gediz Deltası, Türkiye'nin en fazla ekolojik çeşitlilik barındıran noktalarından biri olmasının yanı sıra Klazomenai ve...

Read more

Kandyba Antik Kenti

24-10-2016 Hits:1934 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Kandyba Antik Kenti

Kandyba Antik Kenti, Antalya'nın Kaş İlçesi'nin 13 km Kuzeydoğusunda yer alan Gendeve Köyü'nde yer alır. Gendeve adı, Kandyba adının günümüze...

Read more

Lebedos Antik Kenti - İonia'nın Az Bil…

18-10-2016 Hits:1589 Anadolu Antik Kentleri Atlas - avatar Atlas

Lebedos Antik Kenti - İonia'nın Az Bilinen Kenti

İzmir'e bağlı Seferihisar ile Aydın'a bağlı Kuşadası arasındaki sahil şeridi, Antik Çağ'da İonia'nın kalbiydi. Günümüzde de kesintisiz bir yerleşim hattına...

Read more

Trysa Antik Kenti - Çalınan Miras

24-10-2016 Hits:2798 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Trysa Antik Kenti - Çalınan Miras

Merkezi Likya'nın, yani Kaş ve Demre arasında kalan bölgenin küçük ama önemli yerleşimlerinden biri de Trysa Antik Kenti'dir. Likya arkeolojisinin...

Read more

Gryneion Antik Kenti

20-09-2016 Hits:1595 Anadolu Antik Kentleri Atlas - avatar Atlas

Gryneion Antik Kenti

Gryneion, Çandarlı Körfezi'nin tam ortasında Myrina ile Elaia arasında bulunur. İzmir'in ilçesi Aliağa'ya 13 km uzaklıkta bulunur. 12 Aiol şehri...

Read more

Kremna - Uçurumlar Kenti

20-09-2016 Hits:2183 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Kremna - Uçurumlar Kenti

Kremna Antik Kenti geniş bir alana yayılmış gösterişli anıtsal yapılarıyla 18. ve 19. yy. gezginlerini kendine hayran bırakmıştır. Geçen 200...

Read more

Kayıp Kent Juliopolis

24-10-2016 Hits:1870 Anadolu Antik Kentleri Atlas - avatar Atlas

Kayıp Kent Juliopolis

JULIOPOLIS NEKROPOL BULUNTULARI Ankara–Nallıhan İlçesi, Çayırhan Beldesi, Gül Şehri mevkii’nde 2009 yılında Anadolu Medeniyetleri Müzesiince başlatılmış olan Roma Dönemi Nekropol (Mezarlık)...

Read more

Kindya / Kindye Antik Kenti

27-02-2019 Hits:1654 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Kindya / Kindye Antik Kenti

Tamamen bir Karia yerleşmesi olan Kindya Antik Kenti, Milas-Bodrum karayolu üzerinde bulunan Sığırtmaç Köyü'nün hemen yakınında bulunan 200 m yüksekliğindeki...

Read more

Pitane Antik Kenti - Çandarlı'ya Kalan…

16-10-2016 Hits:3281 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Pitane Antik Kenti - Çandarlı'ya Kalan Miras

Çandarlı Körfezi, Antik Dönem'de Pitane, Elaia, Myrina, Gryneion ve Kyme gibi önemli kentlere ev sahipliği yapıyordu. Bunlar arasında en önemlilerinden...

Read more

Alinda Antik Kenti - Kraliçe Şehri

09-09-2016 Hits:4196 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Alinda Antik Kenti - Kraliçe Şehri

Aydın İli'nin Karpuzlu (Eski adıyla Demircidere) ilçesi merkezinde bulunan, antik Karia bölgesinin önemli ve en iyi korunmuş antik kentlerinden biri...

Read more

Selge Antik Kenti -1

20-09-2016 Hits:3842 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Selge Antik Kenti -1

Selge - "Pisidyalılar İçinde En Dikkate Değer Topluluk" -Tarihçe Engin bir coğrafya olan Pisidya, geçit vermez dağları, ele geçirilemez kentleri ve...

Read more

Ariassos - Çubuk Boğazı'nı Bekleyen …

20-09-2016 Hits:1540 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Ariassos - Çubuk Boğazı'nı Bekleyen Kent

Ariassos Antik kenti, Burdur- Antalya karayolunun 70. km'sinde yer alan Dağ Kasabası'nı 2 km geçtikten sonra, Dağbeli Geçidi'ne gelmeden sağ...

Read more

Elaia Antik Kenti - Pergamon'un Limanı

13-10-2016 Hits:1620 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Elaia Antik Kenti - Pergamon'un Limanı

Pergamon'un liman kenti olan Çandarlı Körfezi kıyısında konumlanan Elaia Antik Kenti'ne, Bergama-İzmir karayolu üzerinde bulunan Zeytindağ kavşağını yaklaşık 1 km...

Read more

Myrina Antik Kenti

20-09-2016 Hits:1802 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Myrina Antik Kenti

Birki ve Öteki Tepe adlı İki tepe üzerinde kurulmuş olan Myrina Antik Kenti, tıpkı komşuları Pitane, Kyme ve Gryneion gibi...

Read more

Euromos Antik Kenti - Zeusun Güzel Tap…

27-02-2019 Hits:4218 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Euromos Antik Kenti - Zeusun Güzel Tapınağı

Euromos, Muğla İli'nin Milas İlçesi'ne bağlı Ayaklı Köyü'nün yakınlarındadır.

Read more

Mastaura Antik Kenti

27-02-2019 Hits:3831 Anadolu Antik Kentleri Anadolunun Atlasi - avatar Anadolunun Atlasi

Mastaura Antik Kenti

Mastaura Antik Kenti, Aydın'ın en büyük ilçesi Nazilli'nin 3 kilometre kuzeyinde yer alan ve eski adı Mastavra olan Bozyurt Köyü'ndedir...

Read more